به گزارش رویکردکیش، جزیره کیش پیشینه‌ای دیرینه در تاریخ دریانوردی و بازرگانی خلیج فارس دارد و محوطه‌های تاریخی سفین، باغو و مسجد ماشه هنوز از جمله ظرفیت‌های میراثی جزیره به شمار می‌روند. گزارش حاضر با تکیه بر این واقعیت، بررسی می‌کند که چرا تقویت نام‌های بومی در سندنام‌های شهری کیش برای هویت‌بخشی به مقصد گردشگری و پاسداشت میراث جنوب ایران ضروری است.
در کیش کافی است نگاهی به تابلوهای خیابان‌ها بیندازیم؛ از نام «ایران» و استان های مختلف گرفته تا نام شهرها و شخصیت‌های گوناگون از سراسر کشور، هر یک از این نام‌ها بخشی از هویت فضای شهری جزیره را شکل داده‌اند و پیوند شهر را با مقیاس ملی نمایان می‌کنند. اما در کنار این تنوع، یک پرسش ساده اما مهم باقی می‌ماند: سهم نام‌ها و نشانه‌های خودِ کیش در این میان چقدر است؟
جزیره ای که در بستر رقابت میان مقاصد گردشگری برای تمایز یافتن تلاش می‌کند، نمی‌تواند از ابزاری مؤثرتر از نام‌های بومی برای روایت هویت خود استفاده نکند. تابلوهای خیابان،در واقع نخستین موزه‌ای هستند که هر گردشگر بدون بلیت از آن بازدید می‌کند.
کیش جزیره‌ای با گذشته‌ای کهن است که روایت‌های تاریخی، آن را به‌عنوان یکی از پایگاه‌های بازرگانی و دریانوردی خلیج فارس در دوران میانه ثبت کرده‌اند؛ جزیره‌ای که در آن آبادی‌هایی مانند سفین، ماشه و باغو شکل گرفتند و فرهنگ و زیست بومی جنوب ایران را در خود جای دادند.
از این میراث، بخش‌هایی همچنان پابرجاست: “بافت تاریخی سفین، بافت تاریخی باغو و مسجد ماشه” این محوطه‌ها صرفا چند بنای کهنه نیستند؛ آن‌ها سندهای ماندگار از حیات هزارساله جزیره هستند و ظرفیتی برای روایتگری تاریخی، گردشگری میراثی و آموزش نسل جدید کیشوندان به شمار می‌روند.
نام‌گذاری خیابان‌ها با نام‌های ملی و فراگیر، پدیده‌ای رایج در شهرهای ایران است و انکار آن نادرست خواهد بود. این نام‌ها حس تعلق را تقویت می‌کنند. اما مسئله کیش، تناقض نیست؛ عدم توازن است. وقتی تقریبا همه سندنام‌های یک جزیره از واژگان مشترک سراسر کشور پر شود، دو پیامد منفی رخ می‌دهد: از دست رفتن فرصت روایت هویت محلی: واژه‌هایی مانند سفین، ماشه و باغو می‌توانستند در ذهن گردشگر، دروازه ورود به تاریخ جزیره باشند؛ اما این فرصت در نقشه کیش کمتر به چشم می‌آید.
کیش برای متمایز ماندن باید «کیش» باشد، نه نسخه‌ای از هر شهر دیگر ایران. وقتی نقشه جزیره با همان نام‌های آشنا پر شود که در نقشه ده‌ها شهر دیگر دیده می‌شود، بخشی از تمایز تجربه بازدید از دست می‌رود. نکته ظریف دیگر آن است که بخشی از هویت کیش، دریایی است: مروارید، لنج، دریانوردی، ماهیگیری و بندر؛ این واژگان نیز ظرفیت نام‌گذاری خلاقانه‌ای دارند که در فضای شهری جزیره کمتر به آن توجه شده است.
در بسیاری از شهرهای ایران، نام‌گذاری محلی بیش از هر چیز یک مسئله فرهنگی است؛ اما در کیش، این موضوع بعد اقتصادی و گردشگری نیز دارد. میلیون‌ها بازدیدکننده سالانه وارد کیش می‌شوند. نام‌های بومی و تاریخی، خودبه‌خود روایتگر جزیره هستند و تجربه بازدید را از «شهر زیبا» به «شهر با داستان» ارتقاء می‌دهند.
به طور حتم احیا و معرفی بافت‌های سفین و باغو و مسجد ماشه، می‌تواند در کنار جذابیت‌های توریستی، زنجیره‌ای از فرصت‌های اشتغال فرهنگی و میراثی ایجاد کند. با جابه‌جایی پرشتاب جمعیت جزیره، نام‌های بومی یکی از معدود رشته‌های پیوند نسل جدید کیشوندان با گذشته جزیره هستند.
کیش، جزیره‌ای است با نام‌های فراوان؛ اما در این میان، نام خودش سهم اندکی از نقشه شهر را در اختیار دارد. این کمبود، تنها یک نکته ظاهری در تابلوهای خیابان نیست؛ نشانه‌ای از شکاف میان وجهی گردشگری جزیره و هویت تاریخی آن است.
اگر قرار است کیش مقصدی متفاوت باشد، باید هویت خود را در خیابان‌هایش نیز به نمایش بگذارد؛ آن‌گونه که قدم زدن در خیابان‌هایش، برای گردشگر و کیشوند، این پیام را برساند: اینجا فقط یک شهر زیبا نیست؛ اینجا کیش است، با داستان و هویت خودش؛ شاید وقت آن رسیده باشد که نقشه کیش را تنها با نام‌های آشنا از سراسر ایران پر نکنیم و بخشی از تابلوهای شهر را به خود کیش اختصاص دهیم.
